Lyocell to nowoczesne włókno celulozowe produkowane z masy drzewnej, najczęściej pozyskiwanej z eukaliptusa. Jest miękki, przewiewny, dobrze odprowadza wilgoć i zwykle trwalszy od wiskozy. Dzięki temu sprawdza się zarówno w letniej odzieży, jak i jako warstwa bazowa w chłodniejsze dni.
Co to jest lyocell?
Lyocell należy do włókien celulozowych, czyli powstaje z celulozy pochodzącej z drewna. W produkcji często wykorzystuje się drewno eukaliptusowe, które szybko rośnie i zazwyczaj wymaga mniej wody niż uprawa bawełny. Z masy drzewnej powstaje miękkie włókno o gładkiej powierzchni, przyjemne dla skóry i dobrze układające się na sylwetce.
Istotną cechą lyocellu jest proces produkcji w zamkniętym obiegu. Oznacza to, że używany rozpuszczalnik jest w dużej mierze odzyskiwany i ponownie wykorzystywany, a ilość odpadów oraz emisji może być mniejsza niż przy produkcji tradycyjnej wiskozy. Samo włókno ma pochodzenie roślinne i jest biodegradowalne w odpowiednich warunkach.
Tencel nie jest odrębnym rodzajem włókna. To zastrzeżona nazwa handlowa należąca do firmy Lenzing. Lyocell jest nazwą ogólną włókna, natomiast Tencel oznacza lyocell produkowany pod konkretną marką. Każdy Tencel jest więc lyocellem, ale nie każdy lyocell jest Tencelem.
Jakie właściwości ma lyocell?
Lyocell łączy miękkość kojarzoną z jedwabiem lub wiskozą z większą odpornością na użytkowanie. Gładka powierzchnia włókien ogranicza tarcie, dlatego materiał jest przyjemny także dla osób ze skórą wrażliwą. Nie oznacza to jednak, że zastępuje leczenie alergii lub chorób skóry. Ostateczny komfort zależy również od barwników, wykończenia i składu całej tkaniny.
Najważniejsze zalety lyocellu to:
- Przewiewność – materiał ułatwia przepływ powietrza i nie daje silnego uczucia przyklejania się do ciała.
- Chłonność wilgoci – włókno pochłania pot, dzięki czemu skóra pozostaje bardziej sucha.
- Termoregulacja – lyocell chłodzi w cieplejsze dni, a jako warstwa bazowa może zapewniać komfort także jesienią i zimą.
- Miękkość – gładka powierzchnia ogranicza szorstkość i tarcie podczas noszenia.
- Trwałość – materiał zwykle lepiej zachowuje kształt niż klasyczna wiskoza, także przy regularnym użytkowaniu.
- Mała skłonność do elektryzowania – cecha przydatna szczególnie w przypadku bluzek, koszul i sukienek.
Lyocell może delikatnie pracować podczas ruchu, ale sam w sobie nie jest tkaniną typu stretch. Jeśli ubranie ma wyraźnie się rozciągać, powinno zawierać domieszkę elastanu.
Lyocell, wiskoza i bawełna – czym się różnią?
Wszystkie trzy materiały mogą być wygodne i przyjazne dla skóry, ale inaczej zachowują się podczas noszenia oraz prania. Lyocell jest często wybierany przez osoby, którym zależy na miękkości, dobrej gospodarce wilgocią i większej trwałości niż w przypadku wiskozy. Bawełna pozostaje natomiast uniwersalnym i zwykle łatwiej dostępnym materiałem codziennym.
| Cecha | Lyocell | Wiskoza | Bawełna |
|---|---|---|---|
| Trwałość | Dobra, zwykle lepsza niż wiskozy | Może słabnąć i tracić formę, szczególnie przy niewłaściwym praniu | Dobra, zależna od splotu i jakości włókien |
| Gniecenie | Umiarkowane, zwykle mniejsze niż w wiskozie | Dość łatwo się gniecie | Zależy od rodzaju tkaniny, często gniecie się bardziej niż lyocell |
| Oddychalność i wilgoć | Bardzo dobra przewiewność i chłonność | Dobra przewiewność i chłonność | Dobra przewiewność, ale może dłużej pozostawać wilgotna |
| Pielęgnacja | Delikatne pranie i ostrożne suszenie | Wymaga delikatnego traktowania, zwłaszcza na mokro | Zwykle łatwiejsza, choć może kurczyć się w wysokiej temperaturze |
W praktyce lyocell będzie dobrym wyborem na koszulę, sukienkę, spodnie lub bieliznę, gdy liczy się lekkość i komfort w cieple. Bawełna sprawdzi się jako wszechstronna tkanina codzienna, a wiskoza może być atrakcyjna wtedy, gdy najważniejsza jest miękkość i lejące układanie materiału.
Jak dbać o ubrania z lyocellu?
Najważniejsza zasada brzmi: zawsze sprawdzaj metkę. Sposób pielęgnacji zależy nie tylko od lyocellu, lecz także od splotu, barwnika i ewentualnych domieszek. W większości przypadków bezpiecznym wyborem jest pranie w niskiej temperaturze na delikatnym programie.
Podczas prania najlepiej stosować następujące zasady:
- Wybierz program delikatny i temperaturę około 30°C, chyba że producent zaleca inaczej.
- Stosuj łagodny detergent i nie przesadzaj z jego ilością.
- Odwróć ubranie na lewą stronę, zwłaszcza gdy ma nadruki, zamki lub ozdoby.
- Ogranicz wysokie obroty wirowania, ponieważ mokre włókna są bardziej podatne na uszkodzenia.
- Susz ubranie na płasko lub na szerokim wieszaku, z dala od ostrego słońca.
- Nie korzystaj z suszarki bębnowej, jeśli metka wyraźnie na to nie pozwala.
Lyocell zwykle nie wymaga intensywnego prasowania. Jeśli pojawią się zagniecenia, ustaw niską temperaturę, prasuj materiał na lewej stronie i najlepiej użyj cienkiej ściereczki ochronnej. Bezpieczną alternatywą jest delikatna para, o ile producent ubrania dopuszcza takie odświeżanie. Zbyt wysoka temperatura może uszkodzić włókna celulozowe i pozostawić trwałe ślady.
Lyocell warto wybrać, gdy szukasz materiału miękkiego, przewiewnego i dobrze radzącego sobie z wilgocią, ale chcesz większej trwałości niż przy wielu odmianach wiskozy. Jego cena bywa wyższa od ceny bawełny lub standardowej wiskozy, jednak rekompensują ją komfort noszenia, stabilność materiału i mniej uciążliwe gniecenie.